Ben je ooit een wijnwinkel binnengelopen en heb je gezien dat er twee flessen van exact dezelfde wijn staan, terwijl de ene aanzienlijk duurder is dan de andere? Dan zie je dat ze er precies hetzelfde uitzien, maar eigenlijk uit twee verschillende oogstjaren komen. Het lijkt niet logisch dat het jaar waarin een wijn is gebotteld zó veel invloed kan hebben op de prijs van een fles, toch? Maar als je ze naast elkaar zou proeven, zouden ze niet precies hetzelfde smaken. Hoe kan dat? Hebben wijnmakers dan geen wijnmaakprocessen en werkwijzen die ze decennialang hebben ontwikkeld en verfijnd, totdat ze hun kenmerkende signatuurwijnen produceren? Natuurlijk wel, maar wat ze niet kunnen beheersen, is Moeder Natuur.
Van jaar tot jaar
Het weer heeft een enorme invloed op de druiven die in een bepaald jaar worden geproduceerd. Is het een bijzonder koud of nat jaar, dan rijpen de druiven tegen de oogsttijd niet volledig. Dat beïnvloedt alles aan de wijn die van die druiven wordt gemaakt – zo kan het zijn dat dat specifieke oogstjaar minder in balans is dan andere jaren. Als je twee dezelfde wijnen uit verschillende oogstjaren naast elkaar zou vergelijken en proeven, zou je absoluut verschil merken, vooral als ze uit sterk verschillende jaren komen. Zo zal een fles Napa Cabernet uit 2011 niet hetzelfde zijn als diezelfde fles gemaakt van de druiven uit het jaar erop. 2011 was een bijzonder koud en nat jaar in Napa Valley, en daardoor werden de resulterende wijnen ook als vrij middelmatig beoordeeld. Zo gaf Wine Enthusiast Magazine’s Vintage Chart de 2012 Cabernet Sauvignon uit Napa Valley een score van 95 (“Superb”), terwijl 2011 slechts een 89 (“very good”) kreeg. Ik kom zo nog terug op vintage charts, maar dit is een uitstekend voorbeeld van een specifieke druivensoort en regio waarin het weer een enorme invloed had op de kwaliteit – en de beoordelingen – van de flessen van een producent.
Vintage charts
Misschien heb je mensen deze weleens uit hun zak zien halen in restaurants, terwijl ze de wijnkaart bestuderen en het als referentie gebruiken tijdens hun overleg met de sommelier. Dat is ook waardoor vintage charts een wat slechte naam hebben gekregen – stijf en onnodig. Dat klopt misschien deels, maar ik vind ze juist prettig. Ik denk dat vintage charts zeker hun plek hebben, als algemene referentiegids. Ik vind het fascinerend om ernaar te kijken. Als je ze als basisreferentie gebruikt, kun je veel leren over welke regio’s je in bepaalde jaren het best kunt kiezen. Het is ook handig als je wijn wilt kopen als investering – welke jaren leveren later waarschijnlijk meer winst op?
Dit is een voorbeeld van een vintage chart, gepubliceerd door Wine Enthusiast voor 2015. Klik hier om meer te ontdekken.
Hoe je deze leest
Er zijn talloze bronnen die elk jaar hun eigen vintage charts publiceren: Wine Enthusiast , Wine Spectator, Robert Parker en anderen. Wat je meestal ziet, is een overzicht van alle belangrijke wijnregio’s ter wereld aan de linkerkant, met hun belangrijkste druivenrassen als subcategorieën. Bovenaan staan de jaargangen, beginnend met de meest recente en soms teruggaand tot tientallen jaren geleden. Afhankelijk van wie de tabel heeft gepubliceerd, kan de kleurcodering verschillen, maar de informatie is over het algemeen hetzelfde. Zoals ik al eerder zei, zijn ze geweldig als referentiepunt, maar je moet ze niet als absolute waarheid zien. Ze houden geen rekening met persoonlijke voorkeur of met de kwaliteiten van een individuele wijnmaker.
Terug naar mijn voorbeeld hierboven over 2011 in Napa Valley: de meeste bronnen noemen 2011 in Napa een “uitdagend jaar”, en dat zie je terug in de scores. Het is belangrijk om te onthouden dat dit niet betekent dat alle wijnen uit 2011 uit Napa Valley slecht waren. Sterker nog, het betekent waarschijnlijk dat je geweldige deals kunt vinden! Wanneer het weer in een bepaald seizoen minder gunstig is en de groeiomstandigheden niet optimaal zijn, zie je dat terug in de beoordelingen. Onthoud in zulke gevallen dus dat je verder moet kijken dan alleen jaargangentabellen en vooral zelf moet proeven om te ontdekken wat jij wel en niet goed vindt!
De beste manier om het verschil tussen jaargangen echt te begrijpen, is ze naast elkaar te proeven – dat noemen we een verticale proeverij, en het is een van de beste manieren om je Coravin System te gebruiken. Wanneer krijg je anders de kans om zes of zeven (of meer) jaargangen van één producent te proeven? Pak dus je Coravin, haal een paar jaargangen van je favoriete wijn in huis en begin met vergelijken!